Nội dung chính
Quá trình xử lý AI đang dần chuyển từ trung tâm dữ liệu sang các thiết bị biên như PC và smartphone, mở ra một cuộc đua công nghệ mới.
AI di chuyển từ data center tới biên
Trong mọi góc của ngành công nghệ, câu chuyện về “điện toán biên” (edge computing) ngày càng trở nên nổi bật. Khi các trung tâm dữ liệu AI tiêu tốn hàng tỉ USD cho hạ tầng và năng lượng, các nhà sản xuất phần cứng đang tìm cách đưa khả năng xử lý trí tuệ nhân tạo trực tiếp lên thiết bị cuối, gần hơn với người dùng.
Điều này không chỉ giảm độ trễ, mà còn giảm tải băng thông cho các mạng lưới đám mây. Tuy nhiên, câu hỏi còn lại là: thiết bị cá nhân đã sẵn sàng đủ mạnh để chịu trách nhiệm này chưa?
Những đột phá chip cho PC và smartphone
Intel Core Ultra Series 3 (Panther Lake)
Intel đã ra mắt Core Ultra Series 3 tại CES 2026 – chip đầu tiên được sản xuất trên quy trình 18A (1,8 nm). Theo hãng, chip mới mang lại:
- Cải thiện hiệu năng CPU và AI, giúp các ứng dụng AI chạy mượt hơn.
- Được tích hợp trên hơn 200 mẫu PC đa phân khúc, từ laptop siêu nhẹ tới workstation.
- Đồ họa tích hợp Arc B390 tăng cường xử lý video và game.
- Thời lượng pin lên tới 27 giờ trên một số mẫu.
- Hỗ trợ các ứng dụng nhúng và công nghiệp như robot, thành phố thông minh.
Intel hy vọng 18A sẽ giúp họ bắt kịp TSMC, nhưng vẫn còn thách thức về tỷ lệ thành phẩm và khả năng sản xuất quy mô lớn.
Qualcomm Snapdragon X2 Plus
Qualcomm giới thiệu Snapdragon X2 Plus – chip ARM dành riêng cho laptop Windows, hỗ trợ Copilot và các tính năng AI nâng cao. So với phiên bản X Plus trước, Snapdragon X2 Plus:
- Hiệu năng CPU nhanh hơn khoảng 35%.
- Tăng 10‑17% hiệu năng đa nhân tùy cấu hình.
- GPU Adreno X2‑45 mạnh hơn 29‑39%.
- AI NPU đạt ~80 TOPS, gần gấp đôi Snapdragon X Plus.
- Tiêu thụ điện năng giảm ~43%, kéo dài thời lượng pin.
AMD Ryzen AI 400 Series
AMD không muốn đứng ngoài cuộc, họ tung Ryzen AI 400 Series – chip tích hợp bộ xử lý AI chuyên dụng, hướng tới các tác vụ như trợ lý ảo, xử lý hình ảnh, video và Copilot. Các số liệu từ AMD cho biết:
- Đa nhiệm nhanh hơn 1.3×.
- Tạo nội dung nhanh hơn 1.7×.
- Game mượt hơn 1.1×.
- AI hiệu năng tăng 1.25×.
- Tiết kiệm pin lên tới 1.7× so với các dòng trước.
Cuộc đua kiến trúc: x86 vs Arm
Trong khi Intel vẫn duy trì vị thế x86, các chip Arm từ Qualcomm và AMD đang phá vỡ độc quyền. Người tiêu dùng cuối cùng sẽ được hưởng lợi từ sự cạnh tranh, nhưng cũng phải đối mặt với vấn đề tương thích phần mềm và các tiêu chuẩn mới.
Rủi ro từ giá bộ nhớ và chuỗi cung ứng
Giá bộ nhớ DRAM và NAND đang tăng mạnh do nhu cầu cao của các trung tâm dữ liệu AI. Theo IDC, giá bộ nhớ tăng 30‑40% sẽ khiến nguồn cung cho PC và smartphone giảm, kéo theo dự báo giảm doanh số PC tới 2% trong năm 2026 và tiềm năng sụt giảm tới 9% nếu xu hướng này tiếp tục.
Điều này tạo áp lực lên các nhà sản xuất phần cứng, buộc họ phải cân nhắc giữa việc đầu tư vào AI biên và việc chuyển nguồn lực sang các máy chủ lợi nhuận cao hơn.
Tương lai: AI trên biên hay vẫn phụ thuộc vào data center?
Cho tới nay, các ứng dụng thực tế trên PC và smartphone vẫn còn hạn chế. Người tiêu dùng vẫn chưa cảm nhận rõ giá trị thực tế của NPU (Neural Processing Unit) trong các thiết bị hàng ngày. Khi phần lớn “miếng bánh” AI vẫn nằm ở các trung tâm dữ liệu, việc đẩy AI lên biên vẫn còn là lời hứa hơn là hiện thực.
Để thực sự khai thác tiềm năng AI trên biên, các nhà sản xuất cần:
- Tiếp tục giảm tiêu thụ năng lượng của chip.
- Đảm bảo nguồn cung bộ nhớ ổn định và giá hợp lý.
- Xây dựng hệ sinh thái phần mềm mở, giúp các nhà phát triển dễ dàng tích hợp AI vào ứng dụng.
Chỉ khi ba yếu tố này đồng thời được đáp ứng, PC và smartphone mới có thể trở thành nền tảng thực thi AI thực thụ, không còn bị “bị lấn át” bởi các trung tâm dữ liệu khổng lồ.
Bạn nghĩ gì về xu hướng AI trên thiết bị cá nhân? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi chúng tôi để không bỏ lỡ các cập nhật công nghệ mới nhất.