Nội dung chính
Gần 3.000 dự án bất động sản trên khắp cả nước đang kẹt pháp lý, tổng vốn ước 2,4 nghìn tỷ đồng, mở ra tiềm năng nguồn cung khổng lồ nếu được tháo gỡ.
Tổng quan về quy mô dự án bị kẹt
Theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh tại Diễn đàn “Triển vọng thị trường bất động sản năm 2026”, hiện có 2.991 dự án bất động sản gặp khó khăn, trong đó hơn 80% liên quan đến vấn đề pháp lý, thủ tục đầu tư, đất đai và nghĩa vụ tài chính. Tổng vốn ước 2,4 nghìn tỷ đồng phản ánh một lượng lớn nguồn lực tài chính đang “đóng băng” trong nền kinh tế.
Tiến độ tháo gỡ và phân loại theo thẩm quyền
Cho tới nay, các cơ quan chức năng đã giải quyết khoảng 926 dự án. Các dự án còn lại được chia thành ba nhóm:
- 248 dự án thuộc thẩm quyền Quốc hội – đang trong quá trình nghiên cứu nghị quyết.
- 278 dự án do Chính phủ và các bộ, ngành phụ trách – dự kiến xử lý trong năm 2026.
- 114 dự án thuộc thẩm quyền địa phương – sẽ do các tỉnh, thành phố tự giải quyết theo hướng dẫn Trung ương.
Đặc biệt, khoảng 80 dự án có hình thức hợp đồng BT (xây dựng‑chuyển giao) đang được Chính phủ chuẩn bị nghị quyết riêng để nhanh chóng khơi thông nguồn lực.
Tác động của việc khơi thông nguồn cung
Tháo gỡ các dự án này sẽ tạo ra nguồn cung nhà ở và nhà thương mại khổng lồ, giảm áp lực thiếu hụt nhà ở và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế. Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh cho biết, năm 2026 dự kiến bổ sung khoảng 160.000 căn nhà ở xã hội, góp phần đạt hơn 60% mục tiêu Đề án 1 triệu căn.
Hiện cả nước đang triển khai 1.114 dự án nhà ở, khu đô thị với khoảng 529.000 sản phẩm. Tuy nhiên, thị trường vẫn gặp bất cập như cơ cấu sản phẩm chưa cân đối, nguồn cung nhà ở giá phù hợp còn thiếu, giá bất động sản tăng cao và hệ thống thông tin thị trường chưa kịp thời.
Quan điểm chuyên gia và triển vọng 2026
Nhận định thị trường
TS Nguyễn Văn Đính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, nhận thấy năm 2025 đã chứng kiến sự trở lại của nhiều dự án sau khi vướng mắc pháp lý được giải quyết, tạo đà cung mới mạnh nhất kể từ 2020. Thanh khoản thị trường cải thiện, giá bất động sản chững lại từ giữa năm nhờ các biện pháp điều tiết.
Đầu tư công và tín dụng
Dòng vốn tín dụng bất động sản đạt kỷ lục hơn 4 trăm nghìn tỷ đồng, trong đó khoảng 1,8 trăm nghìn tỷ đồng chảy vào lĩnh vực này, tạo đòn bẩy hỗ trợ các dự án đang chờ khởi công.
Phân tích chuyên sâu
TS Nguyễn Minh Phong nhấn mạnh, việc hoàn thiện thể chế, rút ngắn thủ tục và áp dụng cơ chế “đóng băng” dự án khi đạt đồng thuận đa số chủ sở hữu sẽ mở đường cho một đợt tái cấu trúc toàn diện. Các doanh nghiệp sẽ phải nâng cao năng lực quản trị, thích nghi với tiêu chuẩn phát triển ngày càng khắt khe.
Khi nguồn cung được giải phóng, thị trường sẽ sàng lọc các dự án kém chất lượng, thúc đẩy sự chuyển dịch sang các khu đô thị quy mô lớn, gắn liền với hạ tầng giao thông và phát triển bền vững. Năm 2026, với chính sách tiền tệ linh hoạt và mô hình đô thị mới (đô thị nén, TOD), thị trường bất động sản dự kiến bước vào giai đoạn phục hồi bền vững.
Phương Uyên